Screening op colonkanker (dikke darm kanker) via occult bloed in de stoelgang verlaagt de incidentie van deze kanker.  Het blijkt nu zeker dat jaarlijks of tweejaarlijkse screening via opsporen van faecaal bloedverlies de sterfte aan colonkanker doet dalen.
Er zijn studies op meer dan 46551 patienten gedurende 18 jaar die doen blijken dat niet alleen de mortaliteit daalt, maar ook de incidentie van coloncarcinoma, gewoon omdat meer precancereuze poliepen gevonden en behandeld worden.

Wat is darmkanker ?

Dikkedarmkanker is een kwaadaardig gezwel in de dikke darm. Die dikke darm bestaat uit het colon (karteldarm) en het rectum (endeldarm).  Het rectum is het laatste deel van de dikke darm, het eindigt in de sluitspier (anus).  Kanker van de dikke darm heet ook colorectale kanker.
Dikkedarmkanker is één van de meest voorkomende kankers, zowel bij mannen als bij vrouwen.  Bij mannen is ze de derde meest frequente (na prostaat- en longkanker), bij vrouwen de op één na frequentste (na borstkanker).  Jaarlijks komen er ongeveer 4300 nieuwe gevallen bij in Vlaanderen. Jaarlijks overlijden ongeveer 1 800 Vlamingen aan dikkedarmkanker, daarmee is ze de achtste doodsoorzaak.
De genezing is groter wanneer darmkanker in een vroeg stadium ontdekt wordt.  Daarom wordt nu onderzocht of het zinvol en haalbaar is om preventief bevolkingsonderzoek naar darmkanker te doen.

Hoe ontstaat dikkedarmkanker?

Een precieze oorzaak van dikkedarmkanker aanwijzen, is meestal niet mogelijk.  Er zijn wel een aantal risicofactoren die het risico op dikkedarmkanker verhogen, zoals:

1. darmpoliepen (adenomen), ze zijn in 95% van de gevallen de oorzaak van dikkedarmkanker.  Deze adenomen zijn in het begin meestal goedaardig, maar kunnen uitgroeien tot een kwaadaardig gezwel.  De verandering van een goedaardige poliep (adenoom) naar een kwaadaardige kanker duurt waarschijnlijk ongeveer 10 jaar.
2. bepaalde chronische darmontstekingen (ziekte van Crohn, colitis ulcerosa).
3. personen bij wie dikkedarmkanker veelvuldig in de familie voorkomt zonder dat hierbij een bekende genetische verandering in het spel is.
4. ten slotte zijn er enkele erfelijke vormen van darmkanker.

Tevens spelen ook voeding (geringe inname van groenten, fruit en vezels en een te grote vetinname), roken en weinig lichaamsbeweging een rol in het ontstaan van dikkedarmkanker. Darmkanker kan een aantal “alarmsymptomen” geven, deze wijzen niet altijd op darmkanker maar als ze zich voordoen, raadpleegt u toch best een arts:

1. een onverklaarbare en aanhoudende verandering in het stoelgangpatroon (constipatie, diarree) gedurende >6 weken
2. de aanwezigheid van bloed in de stoelgang
3. aanhoudende buikpijn
4. gewichtsverlies of langdurige verminderde eetlust, zonder een duidelijk aanwijsbare reden

Is dikkedarmkanker te voorkomen ?

Enerzijds kan je deze kanker voorkomen door onze levensstijl aan te passen, zodat er minder kans is op de ontwikkeling van de kanker.  De WGO en het programma “Europa tegen Kanker” bevelen aan om meer groenten, fruit en vezels en minder rood vlees en vetten te eten.  Dit zou het aantal dikkedarmkankers kunnen verminderen met 20 tot 30%.
Ook wordt aangeraden om meer aan lichaamsbeweging te doen en het alcohol- en tabaksgebruik te verminderen.
Anderzijds kan je ervoor zorgen dat de kanker in het beginstadium ontdekt wordt, zodat er vroegtijdig een behandeling kan worden gestart.  Hierdoor wordt de prognose voor de patiënt relatief gunstig; de overleving na 5 jaar varieert van bijna 70 tot ruim 90%, afhankelijk van het exacte stadium ten tijde van de diagnose.  Hierbij geldt: hoe kleiner de tumor, des te groter de kans op overleving.
Maar dikkedarmkanker in een vergevorderd stadium, met uitzaaiingen elders in het lichaam, heeft een zeer ongunstige prognose. De overleving na 5 jaar daalt dan tot ongeveer 5%.
Het is dus zeer belangrijk dat de kanker vroegtijdig wordt opgespoord.  De huisarts kan het best zijn patiënten vanaf 50 jaar – en vanaf 40 jaar indien er risicofactoren zijn – screening op dikkedarmkanker aanbieden.  Zich regelmatig laten screenen vermindert de kans om aan dikkedarmkanker  te sterven met 15 tot 25%.

MAAR : Bloed in stoelgang is niet altijd door darmkanker. 
Het kan een onschuldige oorzaak hebben zoals een kloofje in de anus of aambeien.
Ook een maagzweer kan een zwarte ontlasting geven door bloedingen van de maag. In ieder geval, als U bloed opspoort in uw faeces, contacteer ALTIJD uw arts.